Bức tranh kinh doanh "kém sắc" của khối ngân hàng ngoại Một ngân hàng ngoại tham vọng dẫn đầu thị trường bị thanh tra "điểm mặt" loạt vi phạm Tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm, ngân hàng đối mặt áp lực rủi ro cao hơn

Hàng loạt hạn chế trong trong cấp tín dụng và giám sát cho vay

Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Khu vực 13 vừa ban hành Kết luận thanh tra số 07/KL-TTRA đối với Ngân hàng TNHH MTV Public Việt Nam - Chi nhánh Long An (Public Bank Long An) và ban hành Thông báo kết luận thanh tra số 09/TB-TTRA.

Theo thông báo kết luận thanh tra, tính đến ngày 31/10/2025, vốn huy động của Public Bank Long An đạt 64,774 tỷ đồng, dư nợ cho vay đạt 377,572 tỷ đồng. Chi nhánh Long An chính thức khai trương hoạt động ngày 27/10/2023; trụ sở đặt tại số 257 -

259 đường Hùng Vương, khu phố Bình Cư 3, phường Long An, tỉnh Tây Ninh; chi nhánh có 21 nhân sự, Giám đốc là ông Lê Danh Sỹ.

Về kết quả thanh tra, cơ quan thanh tra ghi nhận chi nhánh đã chấp hành đúng các quy định của pháp luật về phòng, chống rửa tiền, chống tài trợ khủng bố; thực hiện phân loại nợ và trích lập dự phòng rủi ro tín dụng theo quy định; chấp hành các quy định về trình tự, thủ tục cho vay và điều kiện cho vay. Tuy nhiên, đơn vị vẫn phát sinh một số tồn tại, hạn chế và rủi ro trong công tác thẩm định cho vay; kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn vay. Các tồn tại, rủi ro trong hoạt động cho vay được đánh giá là chưa nghiêm trọng nhưng cần được khắc phục kịp thời

Trên cơ sở đó, Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Khu vực 13 yêu cầu Public Bank Long An thực hiện 9 kiến nghị, khuyến nghị để khắc phục các tồn tại, hạn chế, nhằm tiếp tục duy trì hoạt động an toàn, hiệu quả và tuân thủ đúng quy định của pháp luật.

Thanh tra chỉ rõ tồn tại trong hoạt động tín dụng của Public Bank giữa đà nợ xấu tăng mạnh
Thanh tra chỉ rõ tồn tại trong hoạt động tín dụng của Public Bank giữa đà nợ xấu tăng mạnh. Ảnh minh họa.
Kết quả thanh tra ghi nhận trong thời kỳ thanh tra, Public Bank Bình Dương còn một số tồn tại, hạn chế, cần phải rà soát để khắc phục, chỉnh sửa nhằm giảm thiểu các rủi ro trong quá trình hoạt động liên quan đến công tác thẩm định, xét duyệt và quyết định cho vay; công tác kiểm tra, giám sát sau cấp tín dụng (gồm cho vay, bảo lãnh, chiết khấu); công tác thu thập hồ sơ vay vốn, chiết khấu; hạch toán ngoại bảng đối với dư nợ lãi phát sinh của khoản nợ đã được xử lý rủi ro và thực phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro.

Trước đó, Đoàn thanh tra của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Khu vực 2 cũng đã tiến hành thanh tra trực tiếp tại chi nhánh Bình Dương trong 15 ngày, từ ngày 19/12/2025 đến ngày 10/01/2026 và đã ban hành Kết luận thanh tra số 08/KL-TTRA.BD.

Chi nhánh Bình Dương có trụ sở đặt tại số 306 Đại lộ Bình Dương, phường Phú Lợi; mạng lưới gồm 01 trụ sở chính và 01 phòng giao dịch trực thuộc; người đứng đầu chi nhánh là ông Trương Quang Sơn - Giám đốc chi nhánh.

Về kết quả thanh tra, cơ quan thanh tra ghi nhận một số ưu điểm như sau hơn 22 năm hoạt động, chi nhánh đã nỗ lực thực hiện các giải pháp tăng trưởng tín dụng, triển khai các chương trình, chính sách hỗ trợ phục hồi kinh tế theo chủ trương và chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn tồn tại, hạn chế trong quá trình hoạt động.

Về nguyên nhân, kết luận nêu rõ, những tồn tại, hạn chế nêu trên của Public Bank Bình Dương xuất phát từ nguyên nhân khách quan và chủ quan.

Trong đó, phần lớn xuất phát từ quy trình, quy định nội bộ chưa chặt chẽ, chưa kịp thời cập nhật, sửa đổi phù hợp với quy định hiện hành.

"Một số cán bộ thiếu biện pháp quản lý, giám sát khoản vay khách hàng; chưa quan tâm sâu sát trong khâu thu thập tài liệu, chứng từ chứng minh nội dung thẩm định, kiểm tra, kiểm soát chứng từ giao dịch và chưa tuân thủ triệt để quy định nội bộ, quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam" - Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Khu vực 2 nêu rõ.

Về trách nhiệm, các tồn tại, vi phạm và hạn chế thuộc trách nhiệm của Ban lãnh đạo chi nhánh, Phòng giao dịch, các phòng nghiệp vụ liên quan và các cá nhân được giao nhiệm vụ trực tiếp thực hiện công việc trong từng thời điểm.

Trên cơ sở đó, Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Khu vực 2 đã đưa ra 07 khuyến nghị và yêu cầu thực hiện 11 kiến nghị nhằm khắc phục tồn tại, hạn chế, bảo đảm chi nhánh hoạt động an toàn, hiệu quả, đúng quy định pháp luật.

Nợ xấu tăng vọt trên 900 tỷ đồng, lợi nhuận lao dốc

Ngân hàng TNHH MTV Public Việt Nam là ngân hàng 100% vốn nước ngoài được thành lập và hoạt động tại Việt Nam theo Giấy phép số 38/GP-NHNN ngày 24/3/2016.

Public Bank Vietnam, tiền thân là VID Public Bank, được thành lập vào ngày 25/3/1992 với tư cách là một ngân hàng liên doanh giữa BIDV với Ngân hàng Public Bank Berhad (Malaysia). Vào ngày 1/4/2016, Public Bank Vietnam đã trở thành ngân hàng 100% vốn nước ngoài thuộc sở hữu của tập đoàn Public Bank. Hai phân khúc kinh doanh cốt lõi là ngân hàng bán lẻ và cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ, với mạng lưới lên 40 chi nhánh và phòng giao dịch.

Đồ họa: Ánh Tuyết

Tính từ giai đoạn 2016 - 2024, dư nợ cho vay khách hàng của Public Bank duy trì xu hướng tăng trưởng tương đối rõ nét gấp 4 lần, song quy mô dư nợ vẫn hạn chế, đạt trên 29.000 tỷ đồng cho vay khách hàng tính đến cuối năm 2024. Đáng chú ý, đà tăng trưởng đã chậm lại trong năm 2023 khi dư nợ chỉ tăng 5,8%, trước khi cải thiện lên mức 10,9% trong năm 2024.

Song hành với tăng trưởng dư nợ là sự gia tăng đáng kể của nợ xấu (nhóm 3 - 5), tăng gấp gần 6 lần giai đoạn này. Theo đó, năm 2017 - 2019, quy mô nợ xấu duy trì ở mức thấp, dưới 200 tỷ đồng.

Đến năm 2023, quy mô nợ xấu tăng vọt lên 881,5 tỷ đồng, gần gấp đôi năm 2022, kéo tỷ lệ nợ xấu/tổng dư nợ cho vay lên 3,4%, mức cao nhất trong cả giai đoạn phân tích. Diễn biến này chủ yếu xuất phát từ sự gia tăng đột biến của nợ nhóm 4 lên 403,7 tỷ đồng và nợ nhóm 5 lên 365,3 tỷ đồng, cho thấy áp lực đáng kể đối với chất lượng tín dụng của ngân hàng. Năm 2024, quy mô nợ xấu tăng lên 913,2 tỷ đồng.

Theo lãnh đạo Public Bank Vietnam, năm 2024, ngân hàng ghi nhận lợi nhuận trước thuế là 335,75 tỷ đồng, giảm 221,2 tỷ đồng, tương đương 38,62%, chủ yếu do trích lập dự phòng cho các khoản vay quá hạn là 9,1 tỷ đồng và chi phí hoạt động tăng thêm 108,5 tỷ đồng cho việc phát triển mạng lưới.

Theo báo cáo tài chính mới nhất được công bố, lợi nhuận trước thuế năm 2024 của Public Bank Vietnam giảm mạnh 38,6% so với cùng kỳ, tương ứng giảm khoảng 211,2 tỷ đồng, còn 335,8 tỷ đồng.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự suy giảm của hoạt động kinh doanh cốt lõi, trong khi chi phí vận hành và dự phòng vẫn duy trì ở mức cao.

Cụ thể, dù dư nợ cho vay khách hàng tăng gần 11% nhưng thu nhập lãi thuần giảm 13,1%, tương ứng giảm 194,4 tỷ đồng, xuống 1.287,5 tỷ đồng. Hoạt động dịch vụ giảm nhẹ còn 48,2 tỷ đồng; hoạt động kinh doanh ngoại hối lỗ 34,3 tỷ đồng. Tính chung tổng thu nhập hoạt động giảm 6,3%, còn 1.383,9 tỷ đồng. Trong khi đó, chi phí hoạt động lại tăng 14,3%, khiến lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh trước dự phòng giảm mạnh 28%.

Bên cạnh đó, chi phí dự phòng rủi ro tín dụng tiếp tục tăng 5,2% lên 183,2 tỷ đồng, cho thấy ngân hàng vẫn phải tăng cường trích lập trong bối cảnh chất lượng tài sản chịu áp lực. Dự phòng cho nợ xấu được ngân hàng công bố chỉ đạt 36,1% cuối năm 2024, phản ánh bộ đệm dự phòng còn mỏng và tiềm ẩn rủi ro nếu nợ xấu tiếp tục gia tăng./.